HOME
OVER MIKIPEDIA
LANDEN
FOTO’S
VIDEO’S
KUNST
LITERATUUR
BLOG

COLOFONhome.htmlover_mikipedia.htmllanden.htmlfotos_%281%29.htmlvideos.htmlkunst.htmlliteratuur.htmlBlog/Blog.htmlColofon.htmlshapeimage_4_link_0shapeimage_4_link_1shapeimage_4_link_2shapeimage_4_link_3shapeimage_4_link_4shapeimage_4_link_5shapeimage_4_link_6shapeimage_4_link_7shapeimage_4_link_8
In 387 besloten Byzantium en Perzië dat Armenië als koninkrijk moest verdwijnen en tussen beide machten verdeeld zou worden. Dit doel werd in 428 bereikt, toen - na
veertig chaotische jaren - de laatste vorst van het land werd afgezet. Hierna kwam het gebied van het huidige Armenië onder Sassanidisch gezag, waardoor ook het zoroastrisme weer aan invloed won. Een grote hindernis in de verspreiding van het christendom werd weggenomen door de introductie van het Armeense alfabet, ontwikkeld door Mesrop Masjtot in 405. Hiermee konden religieuze geschriften voor het eerst in het Armeens worden gepubliceerd, en behielden de Armeniërs hun identiteit, cultuur en geloof. Toch probeerden de Sassaniden het zoroastrisme aan hen op te leggen. Er werden speciale belastingen ingevoerd voor de kerk om de christenen te dwingen afstand van hun geloof te doen. Hierop sloten de Armeniërs een pact met de Hunnen, die vanuit Azië naar Europa trokken, en versloegen de Sassaniden, waarop de laatsten de gehate belastingmaatregelen weer schrapten. Deze strijd vond plaats in 451.





In datzelfde jaar werd in Chalcedon aan de Bosporus een belangrijk concilie gehouden. Hier werd de Chalcedonische geloofsbelijdenis aangenomen, waarin beschreven wordt dat Jezus, als tweede persoon in de Heilige Drie-Eenheid, zowel volledig mens als volledig goddelijk was. Omdat de Armeniërs het concilie misten door hun interne problemen, heeft de Armeense Kerk deze geloofsbelijdenis nooit geaccordeerd. Zij heeft dan ook een fundamenteel andere visie op de natuur van Jezus ontwikkeld. Mogelijk namen de Armeniërs de belijdenis ook uit rancune niet aan, omdat zij in hun strijd tegen de Sassaniden geen Byzantijnse hulp hadden gekregen...





In de zesde eeuw deed Byzantium een poging geheel Armenië weer onder zijn vleugels te krijgen, wat slechts ten dele lukte. Echter, vanuit het zuiden rukte rond 630 een nieuwe macht op, waar Byzantijnen noch Sassaniden op hadden gerekend: geïslamiseerde Arabieren, die in naam van het nieuwe geloof land veroverden. Al in 661 was Armenië onder Arabisch/Omajjadisch gezag gebracht, waren de Sassaniden verslagen, en waren de Byzantijnen grote delen van hun rijk kwijtgeraakt.
Voor de Armeense Kerk betekende dit een nieuwe dreiging. Er vonden opstanden tegen het gezag plaats, gevolgd door harde Arabische repressie, en veel Armeniërs vluchtten naar het veiliger - christelijke - Byzantijnse Rijk.




De negende eeuw bracht enige verlichting. De toen heersende kalief van het Arabische Rijk, Al Mu’tamid, stond Armenië in 885 toe het vroegere koninkrijk te herstellen. Weer kwam een nieuwe dynastie aan de macht, nu die van de Bagratoeni. Deze dynastie had sinds de Arabische overheersing al ‘vazalprinsen’ geleverd. Eerste koning werd Ashot I. De monarchie was weliswaar in ere hersteld, opvolgingskwesties binnen de dynastie zorgden vrijwel direct voor problemen. Uiteindelijk resulteerde dit in een opdeling van Armenië in vijf staatjes, waarvan het Koninkrijk van Ani de belangrijkste was. Het was een bloeiperiode van de Armeense natie.
De elfde eeuw bracht nieuwe bedreigingen. In 1045 wisten eerst de Byzantijnen Ani te veroveren, maar 25 jaar later doemde een nieuw gevaar op vanuit het oosten: de Seltsjoeken. Dit Turkse volk, afkomstig van de Centraal-Aziatische steppen, versloeg de Byzantijnen in 1071 in de Slag bij Manzikert verpletterend. Veel Armeniërs vluchtten daarop naar Georgië, Oekraïne en naar gebieden langs de noordoost kust van de Middellandse Zee, waar van oudsher al Armeniërs woonden. Hier, ver weg van hun oorspronkelijke land, stichtte Ruben I uit de dynastie der Roupeniden het Armeense Koninkrijk van Cilicië, dat bestond van 1080 tot 1375. Hier kon de Armeense kunst en cultuur voor enkele eeuwen - anders dan in het door de islamitische Seltsjoeken gecontroleerde thuisland - ongestoord tot bloei komen. Het koninkrijk werd uiteindelijk door de Mamelukken ten val gebracht.





Na een eeuw van Seltsjoekse onderdrukking wisten de (mede-christelijke) Georgiërs in 1204 Armenië tijdelijk te bevrijden. De Georgische invloed nam toe, wat bijvoorbeeld goed te zien is in de kerkbouw in de noordelijke provincies. Deze periode was echter van korte duur, want vanuit het oosten kwamen de Mongolen. Zij onderwierpen Armenië in 1244 aan hun gezag en legden hun hoge belastingen op. Daar kwam bij dat de Mongolen zich tot de islam bekeerden, waardoor het Armeense geloof voor de zoveelste keer werd bedreigd. Na een eeuw stortte het Mongoolse Rijk in, gevolgd door een inval van de Egyptische Mamelukken. Kort daarop werd Armenië bezet door resp. de Zwarte Schapen- en de Witte Schapen-federatie, twee Turkmeense stammenfederaties, die tussen 1410 en 1508 de macht verwierven in een groot deel van het Midden-Oosten. Onder hun schrikbewind werden veel Armeniërs als slaven weggevoerd.





Het jaar 1453 is een sleuteljaar in de geschiedenis van Europa: Constantinopel, ruim duizend jaar de hoofdstad van de Byzantijnen, viel in handen van de Ottomanen, die vanuit hun kerngebied - de beylik Osman in Noordwest-Anatolië - een nieuw wereldrijk stichtten. Vanaf dat moment werd Armenië (wederom) gebruikt als buffergebied, ditmaal tussen Turken en Perzen. Verschillende slagen werden op Armeens grondgebied uitgevochten, tot in 1639 beide machten overeenkwamen dat Armenië verdeeld zou worden. West-Armenië kwam in Ottomaanse handen, Oost-Armenië in Perzische handen.





Werd Armenië altijd vanuit het oosten, zuiden en westen overlopen, in de achttiende eeuw kwam een geheel nieuwe macht op in het nóórden: het Russische Rijk onder leiding van Peter de Grote. In 1722 viel hij Perzisch Armenië binnen en veroverde het, met behulp van Georgische en Armeense troepen. Het enige gebied dat in handen van de Perzen bleef, was Nagorno Karabach. De Russische macht werd geconsolideerd door Catharina de Grote. Haar geopolitiek was erop gericht zoveel mogelijk christenen ertoe te bewegen naar het gebied te verhuizen opdat aanwezige moslims zouden vertrekken.





Het Ottomaanse Rijk verzwakte in de negentiende eeuw en werd ‘de zieke man van Europa’. Rusland wilde zijn macht rond de Zwarte Zee verder uitbreiden, zag nu zijn kans schoon en ging verschillende keren de strijd aan met de Ottomanen.

 

Armenië verdeeld

387 Byzantium en de Perzische Sassaniden besluiten tot een definitief einde van het Armeense koninkrijk, en verdelen het.

Mesrop Masjtot

405 De Armeniërs krijgen hun eigen alfabet, ontworpen door de monnik

Mesrop Masjtot.

Concilie van Chalcedon

451 Door strubbelingen met de Sassaniden missen de Armeniërs het Concilie van Chalcedon en vaart de Armeense Kerk zijn eigen koers.

Arabieren

661 Sassaniden en Byzantijnen verliezen land en macht aan de Arabieren. Armenië is in 661 in hun handen. Een groot aantal Armeniërs vlucht naar Byzantium.

Het koninkrijk hersteld

885 De Arabieren besluiten tot herstel van het Koninkrijk Armenië, daarmee wederom een buffer-staat creërend.

Een nieuwe hoofdstad

961 Ani fungeert als hoofdstad van het door vijf koningen geregeerde Armenië.

Slag bij Manzikert

1071 De Byzantijnen worden definitief uit Armenië verdreven als de Turkse Seltsjoeken hen verslaan.

Armeens Cilicië

1080 Ruben I sticht het Koninkrijk van Cilicië

aan de Middellandse Zee.

Georgische hulp

1204 De Georgiërs schieten de Armeniërs te hulp en bevrijden hen van de Seltsjoeken.

Mongolen

1244 De Mongolen veroveren Armenië.

Mamelukken

1357 Mamelukken uit Egypte trekken naar het noorden en nemen o.a. Armenië in.

Schapen-federatie

1410 - 1508 Turkmeen-se stammen zijn de nieuwe machthebbers.

Constantinopel valt

1453 Sultan Mehmet II uit de Ottomaanse dynastie neemt Constantinopel in.

Armenië verdeeld

1639 Het Armeense land wordt weer opgedeeld, in een Perzisch en een Ottomaans deel.

Russische opmars

1722 Peter de Grote heeft zijn zinnen gezet op de Zuidelijke Kaukasus en ‘bevrijdt’ Oost-Armenië van de Perzen.

geschiedenis_armenie_3.html
verdergeschiedenis_armenie_3.html
geschiedenis_armenie.html
teruggeschiedenis_armenie.html